Insights Discovery en TMA lossen verschillende problemen op. Insights geeft een team in een dag een gedeelde taal van vier kleuren. TMA geeft één persoon een gedetailleerd profiel van 22 drijfveren dat je jaren later nog kunt gebruiken. Wie ze naast elkaar legt als “twee persoonlijkheidstesten” vergelijkt appels met peren.
Waar Insights Discovery vandaan komt
Insights Discovery is begin jaren negentig ontworpen door Andi Lothian in Schotland. Samen met zijn zoon Andy richtte hij in 1993 Insights Learning & Development op in Dundee. De inhoudelijke basis is de typologie van Carl Jung, aangevuld met het werk van zijn leerling Jolande Jacobi.
Het model werkt met vier kleurenergieën: rood voor extravert denken, geel voor extravert voelen, groen voor introvert voelen en blauw voor introvert denken. Iedereen heeft alle vier, in een eigen volgorde en intensiteit. Die combinatie levert acht typen op en, fijnmaziger, 72 posities op het Insights-wiel.
Dat is meer nuance dan de meeste mensen ervan onthouden. In de praktijk blijft van een Insights-dag vooral hangen: “onze teamleider is heel rood en ik ben groen.” Dat is geen fout van het model, maar het is wel de realiteit waar je rekening mee moet houden.
Wat TMA meet
De TMA-methode werkt niet met typen. Je krijgt op 22 drijfveren een score van 1 tot 9, afgezet tegen een normgroep van ruim 36.000 mensen. Uit die scores volgen 44 talenten en 53 competenties, met per competentie een inschatting hoe makkelijk die te ontwikkelen is.
Het verschil in opzet is fundamenteel. Een type is een hokje: je zit erin of ernaast. Een score op een schaal is een positie: je ziet hoe ver iemand van het gemiddelde af zit en op welke van de 22 punten dat verschil ertoe doet. Lees eventueel eerst wat TMA precies is.
Vier verschillen die uitmaken
- Detailniveau. Vier kleuren en 72 wielposities tegenover 22 losse schalen. Insights vat samen, TMA splitst uit.
- Wat je ermee kunt. Een Insights-profiel is gemaakt voor gesprek en bewustwording. Een TMA-rapportage bevat daarnaast concrete ontwikkeladviezen, een ideale werkomgeving en een leerstijl.
- Houdbaarheid. Kleurentaal slijt zonder herhaling. Een TMA-rapportage pakken mensen er jaren later nog bij, zeker met toegang tot de online ontwikkelmodule.
- Verantwoording. Hier zit het grootste verschil, en dat verdient een eigen kopje.
De onderbouwing eerlijk vergeleken
Insights verwijst voor zijn validatie naar eigen onderzoek en naar een studie van de Business Psychology Centre van de University of Westminster uit 2005. In het openbare deel van het COTAN-register, de Nederlandse commissie die testkwaliteit beoordeelt, is Insights Discovery niet terug te vinden. Onafhankelijk, peer-reviewed onderzoek naar de voorspellende waarde is er nauwelijks.
De TMA Talentenanalyse stáát in dat register en is er in 2023 opnieuw beoordeeld op testconstructie, normen, betrouwbaarheid, begripsvaliditeit en criteriumvaliditeit. De oordelen zelf zitten achter de inlog van COTAN. Daarnaast vergeleken onderzoekers van Fontys Hogeschool in 2018 twaalf talentscans; TMA kwam daar samen met de VIA-vragenlijst, Q1000 en de NEO als een van de beter onderbouwde instrumenten uit. De cijfers en bronnen staan in ons artikel over de wetenschappelijke onderbouwing van TMA.
Wat dat praktisch betekent: voor een teamdag maakt het weinig uit. Voor een beslissing over iemands loopbaan of rol wel.
Selectie: wees bij allebei voorzichtig
Insights Discovery is ontworpen voor ontwikkeling en workshops, niet om kandidaten mee af te wijzen. Wie het toch zo gebruikt, hangt een besluit op aan een instrument dat daar niet voor gebouwd is.
Bij TMA ligt dat genuanceerder. Er bestaan kandidaatrapportages die in werving en selectie worden gebruikt, en de onderbouwing is steviger. Ook dan geldt: een analyse is input voor een gesprek, geen stempel. Wij gebruiken TMA nooit als afvinklijst. Het is een middel, geen doel.
Wanneer Insights de betere keuze is
- Je wilt een groep in één dagdeel aan de praat krijgen over onderlinge verschillen.
- Je hebt een taal nodig die ook de mensen bereikt die weinig met tests hebben.
- Er is al een Insights-traditie in de organisatie en je bouwt daarop voort.
Wanneer TMA beter past
- Je wilt begrijpen waar iemands energie vandaan komt en waar die weglekt.
- Er volgt een besluit of een langer traject op de uitkomst.
- Je wilt teamresultaten optellen tot één beeld. Dat kan met de TMA teamanalyse, waarin individuele profielen samen de teamdynamiek laten zien.
- Je moet je keuze kunnen uitleggen aan een OR, een bestuur of een toezichthouder.
De denkfout die we het vaakst tegenkomen
Kleuren zijn geen persoonlijkheid. Ze zijn een samenvatting, en samenvattingen laten dingen weg. Zodra iemand in een MT wordt aangesproken op “typisch blauw gedrag”, is het model een etiket geworden in plaats van een hulpmiddel. Dat gebeurt met TMA overigens net zo goed, alleen zijn 22 drijfveren lastiger tot een etiket te comprimeren.
De vraag is dus niet welk model gelijk heeft. De vraag is wat je met de uitkomst gaat doen. Zie ook TMA voor teams en managementteams.
Kort samengevat
Insights Discovery is toegankelijk, herkenbaar en sterk in het openen van een gesprek. TMA is gedetailleerder, beter verantwoord en geschikt als er iets van afhangt. Ze sluiten elkaar niet uit, maar de meeste organisaties hebben er maar één nodig.
Niet zeker welke past bij jullie vraag? Plan een kennismakingsgesprek van 30 minuten. We zeggen het eerlijk als TMA niet de beste keuze is.
